W 0bronie Przebraża

Stanisław Olszewski

ur.5 marca 1912r. zm.24 maja 1948r.

Aktywny członek klubu sportowego w Przebrażu - sekcja skoków wzwyż, gdzie osiągał bardzo dobre wyniki. Szef sztabu samoobrony Przebraża. Członek brygady "Grunwald" Desantem został przerzucony na ziemie kielecką. Człowiek o wielkim poczuciu sprawiedliwości. Cechowała go całkowita bezstronność. W 1948r. został zastrzelony.

Kazimierz Olszewski (Motorek))

ur.1917r.

W latach 1937-1938 odbywał służbę wojskową w jednostce pancernej w Łucku. Nazywany był również "złotą rączką". W czasie obrony Przebraża wykorzystał umiejętności zdobyte podczas służby wojskowej i został szefem obozowej rusznikarni Przebraża. Zenobiusz Janicki w swojej książce "W obronie Przebraża i w drodze do Berlina" wspomina: "Wśród przybyłych do Przebraża uciekinierów było kilku dobrych rzemieślników, którzy pod kierunkiem Kazimierza Olszewskiego naprawiali broń różnorakiego typu. Prawdziwym majstersztykiem było wymontowanie dwóch dział z sowieckich czołgów pozostawionych w lesie przez wycofującą się w 1941r. Armię Czerwoną. K.Olszewski zamontował te działa na prowizorycznych lawetach, tak, że można było z nich strzelać".

Józef Wachowski

ur.1924r. zm.31 lipca 1943r.

31 lipca 1943r. zorganizowana została akcja ubezpieczanie żniw. Doszło do walki z bulbowcami. Józef Cybulski w "Czerwonych nocach" napisał: [...] najtrudniesze zadanie w walce spoczywało na prawym skrzydle. Tu pod osłoną gęstych krzaków bulbowcy usiłowali obejść linię obrony i dostać się na tyły. Na samym skraju tego skrzydła obsługę cekaemu stanowili Zygmuś Sinicki, Mieczysław Galla i Józef Wachowski, strzelcy z trzeciej kompanii. W pewnej chwili dostrzegli oni grupę upowców, usiłujących przebiec chyłkiem do lasu. Położyli ich jedną serią. Reszta wycofała się w pośpiechu. Przejście zostało zablokowane.[...] Kiedy Wachowski, prowadząc ogień do grupy skradających się napastników, odwrócił się na moment, padło kilka strzałów. Józek jęknął, wypuśił taśmę amunicyjną i zwalił się na ziemię. Mietek Gala nachylił się, by podnieść rannego kolegę, ale w tej samej sekundzie został trafiony w czoło. Sinicki został więc sam. [...] Rankiem pojechałem dowiedzieć się o stan zdrowia rannych. Wachowski zmarł w nocy.[...] Pochowano go 2 sierpnia 1943r. na wiejskim cmentarzyku w jednym grobie razem z Mieczysławem Gala i Albinem Kamińskim. Pożegnano salwą honorową.